Search
Fluoxetine فلوکستین

فلوکستین داروی ضدافسردگی یا داروی لاغری؟

Fluoxetine فلوکستین

Fluoxetine فلوکستین

» اعتيادآور نیست اما دردســـرساز است «

بی توجهی برخی از پزشكان و متخصصان در تجويز دارو از يك سو و فروش بدون نسخه داروهای تخصصی توسط برخی داروخانه ها از سوی ديگر و همچنين تبليغات نادرست اينترنتی و ماهواره ای باعث شده برخی داروهای قوی به راحتی در دسترس مردم قرار گيرند؛
تا جايی كه افراد به طور خودسرانه برای دريافت اثراتی خارج از تاييدات علمی داروها را مصرف كنند. يكی از اين داروها كه اخيرا در سطح جامعه زياد مصرف می شود فلوكستين است.
دارويی كه برخی از مربيان باشگاه ها يا مردم عادی و حتی برخی از پزشكان آن را برای كاهش وزن به ديگران توصيه می كنند! گروهی معتقدند مصرف اين دارو لاغرشان هم كرده است؛ اما هيچ متخصص تغذيه ای رسيدن به وزن مناسب را جز با تعادل در دريافت و مصرف كالری جايز نمی داند…
پس به راستی مرز استفاده از داروی فلوكستين كجاست و در چه مواردی بايد اين دارو را تجويز كرد؟

كاركردهای فلوكستين

دارو چه حاصل يك فرآيند شيميايی صنعتی و چه محصول استخراجی گياهی به هرحال یك ماده شيميايی است كه باعث ايجاد واكنش های شيميايی برای تغييرات زيستی در بدن می شود و بايد با احتياط و در دوز مناسب و دوره زمانی مورد نياز زير نظر پزشك مصرف شود.
به گفته دكتر محمد بقايی، داروساز، فلوكستين يك مهاركننده انتخابی باز جذب سروتونين SSRI است كه با تاثير بر مواد شيميايی نامتعادل موجود در مغز مشكلاتی از قبيل افسردگی اساسی، پرخوری عصبی، اختلال هراس، اختلال وسواس و اختلال پيش از قاعدگی را بهبود می بخشد.

Fluoxetine فلوکستین

نكته هاي ایمنی هنگام تجویز فلوكستين

يادتان باشد كه اگر برای بيمار خود فلوكستين تجويز می‌كنيد ابتدا از داروهای مصرفی بيمار اطمينان كسب كنيد زيرا فلوكستين نبايد به همراه pimozide و thioridazine وهمچنين متيلن بلو تجويز شود.
همچنين از بيمار خود بپرسيد كه در ۱۴ روز گذشته آیا مهار کننده MAO مصرف كرده است يا نه؟ زيرا مصرف داروی فلوكستين با اين گروه دارويی تناسب ندارد و می تواند منجر به يك تداخل دارويی خطرناك شود.
مهار کننده های MAO عبارتند از isocarboxazid, linezolid, phenelzine . rasagiline selegiline, tranylcypromine

درصورتی بايد اجازه مصرف دهيد كه ۱۴ روز از آخرین مصرف بيمار بگذرد؛ سپس برای او فلوكستين تجويز كنيد. در ضمن به بيمار هشدار دهيد برای شروع دوباره مصرف ام.ای.اها صبر کنید تا پنج هفته از آخرين مصرف فلوكستين او بگذرد.
مصرف فلوكستين همزمان با برخی ديگر از داروها هم ممكن است باعث احساس خواب آلودگی يا افزايش سرعت تنفس شود، بنابراين به بيمار گوشزد كنيد قبل از مصرف ضددردهای مخدر، قرص خواب، آرا مكننده های عضلانی، داروهای ضداضطراب و افسردگی يا تشنج حتما با شما تماس بگيرد.
داروهای ضدالتهابی غيراستروئيدی NSAID برای درد، التهاب مفاصل و تب هم می توانند با اثر فلوكستين تداخل داشته باشند؛ پس بيمار بايد قبل از مصرف آسپرين، ناپروكسن، ديكلوفناك، ايبوپروفن و ديگر داروهايی از اين دست با شما مشورت كند.
تريپتوفان ها، رقيق كننده های خون، داروهای ضددرد، داروهای درمان اضطراب – آلپرازولام، بوسپيرون، ديازپام، داروهای قلبی، داروهای تشنج مثلا كاربامازپين و فنی توئين هم می توانند با فلوكستين تداخل ايجاد كنند.
البته اين راهنمای مختصر تمام تداخلات دارويی فلوكستين را دربرنمی گيرد و پزشك قبل از تجويز دارو بايد حتما شرح حال دقيقی از بيمار خود بگيرد.

فلوكستين و اقدام به خودكشی

برخی آمارها نشان داده كه بعضی جوانان تحت درمان با فلوكستين ممكن است در طول دوره درمان به خودكشی فكر كنند؛ بنابراين حتما بيمار خود را تحت نظر بگيريد و از او بخواهيد به دفعات منظم به شما مراجعه كند تا بتوانيد تغييرات خلق و خو و علائم بالينی او را به دقت زير نظر بگيريد.

اطلاعات قبل از مصرف دارو

اگر می خواهيد برای بيمار خود فلوكستين تجويز كنيد و مايليد از تناسب اين دارو با وضعيت جسمی او مطمئن شويد حتما درباره احتمال موارد زير از بيمار اطلاعات بگيريد:
سيروز كبدی، بيماری های كليوی، ديابت، گلوكوم، تشنج يا اپی لپسی، افسردگی شيدايی يا اختلال دوقطبی، سابقه سوءمصرف مواد، سابقه تفكر به خودكشی.

Fluoxetine فلوکستین

فلوكستين هم عوارض دارد

به بيمار خود گوشزد كنيد كه اگر به دنبال مصرف فلوكستين دچار علائم آلرژيك از قبيل بثورات پوستی يا كهير، اختلال در تنفس، تورم صورت، لب ها، زبان يا گلو شد حتما با شما تماس بگيرد.
از ديگر عوارض اين دارو می توان به تغييرات در خلق و خو، اضطراب، حملات هراس، مشكلات خواب، تحري كپذيری، رفتار خصمانه، آشفتگی، پرخاشگری، بی قراری، بيش فعالی ذهنی يا جسمی، تفكر به صدمه زدن به خود يا خودكشی اشاره كرد.
به گفته دكتر بقايی واكنش هر فرد به دارو متفاوت است و نمی توان واكنش های بدن را به كل جامعه تعميم داد. مطابق آمارهای منتشر شده از سازمان ها تحقيقات دارويی به دنبال مصرف فلوكستين از هر ۱۰ نفر ۱ نفر ممكن است دچار مشكلاتی مانند اسهال، سردرد، ضعف، تهوع، خستگی و اختلال خواب شود.
از هر ۱۰۰ نفر مصرف كننده فلوكستين نيز ۱ نفر ممكن است دچار عوارض زير می شود:
خونريزی های بی علت و ناگهانی واژينال و خشكی دهان، اختلال نعوظ، كاهش قدرت جنسی، كاهش قدرت تمركز و حواس، كاهش اشتها، تعريق افزاينده، خارش و كهير، بی خوابی، تغيير مزه دهان، تهوع، كاهش وزن، درد مفاصل، گرگرفتگی، بی قراری، رخوت و سستی، سوءهاضمه و عصبانيت.
گاهی گيرنده های سطح سلول ممكن است به علت تشابهات مولكولی در داروها اثرات ناخواسته را نشان دهد. اگر به مجموع عوارض گفته شده برگرديم در میيابيم فلوكستين می تواند ضمن تاثير روي گيرنده های خاص عصبی خودش بر گيرنده های سلول های پديدآورنده اين عوارض هم اثر بگذارد.

فلوكستين داروی لاغری نيست

همان طور كه اشاره شد اين روزها برخی در آرزوی لاغری داروی فلوكستين مصرف می‌كنند؛ اين درحالی است كه دكتر بقايی، ضمن ابراز تاسف از مصرف بی رويه و نادرست داروی فلوكستين در جامعه تاكيد می‌كند كه برخی موارد مصرف اين دارو در جامعه مورد تاييد منابع پزشكی نيست كه از جمله اين موارد می توان به درمان چاقی اشاره كرد.
جالب است بدانيد برخی از متخصصان هم گاهی از روی سهل انگاری اين دارو را برای درمان چاقی بيماران خود تجويز می‌كنند. اطلاعات برخی از اعضای جامعه علمی كشور هم درباره اين دارو ناقص است تا جايی كه اگر كلمه «فلوكستين» را در موتور جست وجوی گوگل جست وجو كنيم می بينيم كه در مقالات علمی منتشرشده توسط برخی دانشگاه های علوم پزشكی كشور، فلوكستين يك درمان بی ضرر برای چاقی معرفی شده كه صد البته اين تحقيقات از نظر علمی معتبر نيستند زيرا با بررسی آنها در میيابيم كه نه تنها تعداد شركت كنندگان در مطالعه كافی نبوده بلكه مدت زمان مطالعه روي اين افراد هم كم بوده است.

دكتر محمد بقايی ضمن اعلام نتايج تحقيقات انجمن پزشكان خانواده آمريكا به همكارانش هشدار می دهد كه فلوكستين را برای كاهش وزن تجويز نكنند و می گويد: «بنابه گزارش انجمن پزشكان خانواده آمريكا تا به حال هيچ عملكرد شناخته شده و تاييد شده ای توسط مطالعات بالينی برای اثر كاهش وزن داروی فلوكستين معرفی نشده است.
شايد عده ای بگويند كه با تجويز اين دارو بيمارشان وزن كم كرده، اما جامعه پزشكی بايد بداند كه بنا به تحقيقات دامنه دار و وسيع انجام شده در طول سه ماهه اول هيچ تفاوت معناداری بين فلوكستين و دارونماهای دريافتی از نظر كاهش وزن مشاهده نشده است اما در پايان هفته بيستم ضمن وجود تفاوت معنادار محققان دريافتند كه فلوكستين باعث كاهش وزن می شود.
با ادامه اين مطالعه در پايان يك سال اول آنها دريافتند هيچ تفاوتی در اثر كاهش وزن بين فلوكستين و دارونما وجود ندارد. همان طور كه می بينيد اين تحقيق دامنه دار است و می توان نتيجه آن را تعميم داد اما در تحقيقاتی كه درباره فلوكستين در كشور ما انجام داده اند تعداد كمی از افراد تنها در مدت ۱-۲ ماه مورد بررسی قرار گرفته است كه نتيجه چنين مطالعاتی به هيچ وجه قابل تعميم به كل جامعه نيست.»

باید ها و نباید های مصرف فلوكستين

فلوكستين ممكن است تا ۴ هفته بعد از شروع مصرف اثر بهبود خود را نشان ندهد. در ضمن اين دارو نبايد به طور ناگهانی قطع شود زيرا ممكن است بيمار نشانه های ناخوشايند قطع دارو را بروز دهد. برای دستيابی به بهترين نتيجه درمانی بهتر است در مراتب ابتدايی تجويز فلوكستين دوز آن را تغيير دهيد تا بتوانيد با بهترين دوز بيمارتان را معالجه كنيد.

فلوكستين و بارداری: سازمان غذا و داروی ايالات متحده (FDA) داروی فلوكستين را در گروه C قرار داده است. بر همين اساس استفاده از گروه داروهای افسردگی SSRI در طول دوره بارداری می تواند بعد از تولد مشكات جدی از قبيل بيماری های ريوی برای كودك ايجاد كند؛ بنابراين اگر بيمار شما خانم، متاهل و در سنين باروری به سر می برد حتما به او گوشزد كنيد كه قبل از اقدام به بارداری تصميم خود را با شما در ميان بگذارد تا برای رويه درمانی او روشی جديد را در نظر بگيريد.

فلوكستين و شيردهی: توجه داشته باشيد كه فلوكستين می تواند به شير مادر منتقل شود؛ بنابراين ممكن است شيرخوار را به خطر بيندازد. پس اگر بيمار شما در حال شيردهی است به فكر جايگزينی برای اين دارو باشيد.

اختصاصی دانشنامه پزشکی -  ياسمين ثريا - دكتر محمد بقايی



پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*